اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش افسردگی در افراد مبتلا به سرطان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه لرستان

2 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران

چکیده

مقدمه: فشارهای عصبی ناشی از تشخیص سرطان زمینه را برای بسیاری از اختلالات روانی ازجمله افسردگی فراهم می‌کند. هدف این پژوهش بررسی تأثیر درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش افسردگی در بیماران مبتلا به سرطان می‌باشد.
روش: این پژوهش به روش نیمه‌تجربی با پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری کلیه بیماران سرطانی بودند که در تابستان 1395 به مرکز رادیوتراپی سرطان شهر خرم‌آباد رجوع کرده بودند. نمونه موردمطالعه 30 نفر از بیماران مبتلا به سرطان بوده که بر اساس آزمون بک و معیارهای تشخیصی راهنمای تشخیصی و آماری ویرایش چهارم انتخاب شده و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. آزمودنی‌های گروه آزمایش به مدت 8 جلسه درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد دریافت کردند و گروه کنترل در این مدت تحت هیچ‌گونه درمان روان‌شناختی و پزشکی قرار نگرفتند. درنهایت پس از اتمام درمان از هر دو گروه آزمون بک به‌عنوان پس‌آزمون گرفته شد. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل یافته‌ها از نرم‌افزار «اس. پی. اس. اس. 21» و آزمون تحلیل کوواریانس استفاده شد.
نتایج: نتایج پژوهش نشان داد که اِعمال این نوع روان‌درمانی برای افراد گروه آزمایش، توانست نمرات افسردگی آنها را در حد معناداری کاهش دهد (P < 0/001).
بحث و نتیجه‌گیری: درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد توانست افسردگی افراد مبتلا به سرطان را کاهش دهد. این درمان به دلیل اینکه انعطاف‌پذیری روان‌شناختی فرد را افزایش داده و ارتباط مراجع را با زمان حال برقرار می‌سازد و همچنین منجر به عمل متعهدانه به ارزش‌های فردی در مراجع می‌شود می‌تواند یکی از درمان‌های روان‌شناختی مناسب برای کاهش افسردگی در افراد سرطانی باشد.
 

کلیدواژه‌ها


1- خدایی، سجاد؛ دستجردی، رضا؛ حقیقی، فاطمه؛ سعادت جو، سید علیرضا؛ کرامتی، عزیزالله. (1390). تأثیر گروه‌درمانی شناختی-رفتاری بر افسردگی بیماران مبتلا به سرطان. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی بیرجند.18(3). صص. 31-45.
2- مهری نژاد، سید ابوالقاسم؛ خسروانی شریعتی، سیده هدی؛ حسینی آبادشاپوری؛ مریم (1391). مقایسة تنیدگی تجربه‌شده در زنان مبتلا به سرطان سینه و زنان سالم. مجله روانشناسی بالینی و شخصیت(دانشور رفتار). 17(43). صص. 56-49.
3- ملکیان، آزاده؛ علی زاده، احمد؛ احمدزاده، غلامحسین. (1386). افسردگی و اضطراب در بیماران مبتلا به سرطان. مجله تحقیقات علوم رفتاری. 5(2). صص. 115-119.
4- Cvetkovich, J., Cvetkovich, M. (2017). Investigation of the depression in breast cancer patients by computational intelligence technique. Computers in Human Behavior. 68. pp. 228-231.
5- Rieke, K., Schmid, K.K., Lydiatt, W., Houfek, J., Boilesen, E., Watanabe-Galloway, Sh. (2017). Depression and survival in head and neck cancer patients. Oral Oncology. 65. pp. 76-82.
6- Brintzenhofe-Szoc KM, Levin TT, Li Y, Kissane DW, Zabora JR. (2009). Mixed anxiety/depression symptoms in a large cancer cohort: prevalence by cancer type. Psychosomatics. 50(4), pp.383-91.
 7- Wasteson E, Brenne E, Higginson IJ, Hotopf M, Lloyd-Williams M, Kaasa S, et al. (2009). Depression assessment and classification in palliative cancer patients: a systematic literature review. Palliat Med. 23(8). pp. 739-53.
8- Vanderkieft GK. (2001). Breaking bad news. American Family Physician; 64. pp. 1975-8
9- Shinn EH, Valentine A, Jethanandani A, Basen-Engquist K, Fellman B, Urbauer D, et al. (2016). Depression and oropharynx cancer outcome. Psychosom Med; 78. pp. 38–48.
10- Sadock BJ, Sadock VA. (2007). Kaplan and Sadock's synopsis of psychiatry: Behavioral sciences/clinical psychiatry. 10th ed. Philadelphia, PA: Lippincott Williams & Wilkins. pp. 221-236.
11- Wendy T. M. Pots, Martine Fledderus, Peter A. M. Meulenbeek, Peter M. ten Klooster, Karlein M. G. Schreurs, Ernst T. Bohlmeijer. (2016). Acceptance and commitment therapy as a web-based intervention for depressive symptoms: randomised controlled trial. The British Journal of Psychiatry, 208 (1). pp. 69-77; DOI: 10.1192/bjp.bp.114.146068
12- Folke F, Parling T, Melin L. (2012). Acceptance and commitment therapy for depression: A preliminary randomized clinical trial for unemployed on long-term sick leave. Cognitive and behavioral practice. 19(4). pp. 583-594.
13- Rowland, M. (2010). Acceptance and Commitment Therapy for Non-Suicidal Self-Injury among Adolescents. A Dissertation Submitted to the Faculty of The Chicago School of Professional Psychology For the Degree of Doctor of Psychology. 50(4), pp.383-91.
14- آقایی، الهام؛ عابدی، احمد؛ جمالی پاقلعه، سمیه (1391). فراتحلیل اثربخشی مداخلات شناختی رفتاری بر میزان نشانه های افسردگی (ایران 1389-1380). مجله روانشناسی بالینی و شخصیت(دانشور رفتار). 19(6). صص. 80-69.
 15- Forman, E. M.Herbert, J. & Moitra, E. (2009). A randomized controlled effective of acceptance and commitment therapy & cognitive therapy for anxiety & depression. Journal of Behavior Modification.31 (6), pp.772-799.
16- Hayes, s. C. Pistorello, J. Bigland, A. (2008). Acceptance and Commitment therapy: model, data, and extension to the prevention of suicide. Journal of Behavior and Cognitive therapy. X, (1), pp. 81-102.
17- Alonso-Fernandez M, Lopez-Lopez A, Losada A, Gonzalez JL, Wetherell JL. (2015). Acceptance and commitment therapy and selective optimization with compensation for institutionalized older people with chronic pain. Pain medicine. 78. pp. 38–48.
18- بستامی، مرتضی؛ گودرزی، ناصر؛ دوران، بهناز؛ تقوا، ارسیا. (1395). اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر کاهش علائم افسردگی کارکنان مرد نظامی مبتلا به دیابت نوع 2. فصلنامة علمی پژوهشی ابن‌سینا. 18(1). صص. 19-11.
19- حر، مریم؛ آقایی، اصغر؛ عابدی، احمد؛ عطاری، عباس. (1392). تأثیر روش درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد درمانی بر میزان افسردگی بیماران مبتلا به دیابت نوع 2. مجله علوم تحقیقات رفتاری. 11(2). صص. 128-121.
20- اشجع، مهرناز، فرح­بخش، کیومرث؛ سدرپوشان، نجمه؛ ستوده، زهرا (1391). بررسی اثربخشی رویکرد پذیرش و تعهد بر کاهش افسردگی زنان خانه‌دار شهر تهران. فصلنامه فرهنگی تربیتی زنان و خانواده. 8(19). صص. 18-28.
21- Beck AT, Steer RA, Brown GK. (1994). Manual for the beck depression inventory-II. 2nd ed. San Antonio, TX: Psychological Corporation.
22- ازخوش، م. (1387). کاربرد آزمون‌های روانی و تشخیص بالینی. تهران: نشر روان. چاپ سوم.
23- Ghassemzadeh H, Mojthbai R, karamghadiri N. Psychometric properties of a persion language version of the beck depression inventory, 2nd ed.: BDI –II Persion. J Depress Anxiety 2005; 21(4). pp. 185-92. [In Persian].
24- شریفی، ونداد؛ اسعدی، سید محمد؛ محمدی، محمدرضا؛ امینی، همایون؛ کاویانی، حسین؛ سمنانی، یوسف؛ شعبانی، امیر؛ شهریور، زهرا؛ داوری آشتیانی، رزیتا؛ حکیم شوشتری، میترا؛ صدیق، ارشیا؛ جلالی رودسری، محسن. (1383). پایایی و قابلیت اجرای نسخۀ فارسی مصاحبۀ ساختاریافتۀ تشخیصی برای(SCID)DSM-IV . تازه‌های علوم شناختی، 6(1 و 2)، صص.10-22.
25- مارنات، گ. (1386). راهنمای سنجش روانی 2. (ترجمه پاشا شریفی و نیکخو). تهران: انتشارات سخن. چاپ دوم. (2003).
26- Hayes SC, Wilson KG, Gifford EV, Follette VM, Strosahl K. (1996). Experiential avoidance and behavioral disorders: A functional dimensional approach to diagnosis and treatment. Journal of consulting and clinical psychology; 64(6). pp. 1152-1168.
27-Luma, J. B. Hayes, s. E. &. Walser, R. (2007). Learning ACT: An acceptance & commitment therapy skills training manual for therapists. Oakland. New Harbinger publications.