دانشگاه شاهد روانشناسی بالینی و شخصیت 2345-2188 24 1 2026 06 22 The role of personality traits and psychological capital in predicting risky behaviors in orphaned adolescents نقش ویژگی‌های شخصیتی و سرمایه روان‌شناختی در پیش‌بینی رفتارهای پرخطر در نوجوانان بی‌سرپرست 95 110 4832 10.22070/cpap.2025.19907.1647 FA مهسا رزم گر دانشجوی دکتری مشاوره، گروه مشاوره، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0000-0003-4441-0450 سیدکاظم رسول زاده طباطبایی دانشیار، گروه روان شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران سوسن رحیمی استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد تربت جام، دانشگاه آزاد اسلامی، تربت جام، ایران 0000-0002-3624-7529 علی رضا رجایی استاد، گروه روانشناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0000-0002-3806-1875 حمید نجات استادیار،گروه مشاوره، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0000-0001-7626-3665 Journal Article 2024 12 19 Introduction: Considering the importance of adolescence and the potential crises during this period, especially among vulnerable groups, this study aimed to investigate the role of personality traits and psychological capital in predicting high-risk behaviors in orphaned adolescents. Method: This research was a descriptive-correlational study. The statistical population consisted of all orphaned adolescents aged 13 to 18 years (both boys and girls) living in welfare centers under the supervision of the Welfare Organization in Mashhad. A total of 300 participants were selected using a census method. The study utilized the Iranian Adolescent Risk-Taking Scale (IARS), the NEO Five-Factor Personality Inventory (NEO), and the Psychological Capital Questionnaire (PCQ). Data were analyzed using descriptive statistics and inferential statistics (Pearson correlation and stepwise regression) via SPSS-21 software. Results: The findings indicated that personality traits such as conscientiousness, agreeableness, and neuroticism (p < 0.0001, R² = 0.206) and components of psychological capital, including hope and optimism (p < 0.0001, R² = 0.067), were significant predictors of high-risk behaviors. Discussion and Conclusion: Therefore, it is recommended to focus on individual differences among these adolescents and design programs to enhance hope and optimism as a means to increase resilience and prevent the emergence of high-risk behaviors in this population. مقدمه: باتوجه به اهمیت دوران نوجوانی و بحران‌های احتمالی این دوره، به ویژه در قشرهای آسیب‌پذیر جامعه، این پژوهش با هدف بررسی نقش ویژگی‌های شخصیتی و سرمایه روان‌شناختی در پیش‌بینی رفتارهای پر خطر در نوجوانان بی‌سرپرست انجام شد. روش: طرح پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعة آماری این پژوهش را کلیه نوجوانان بی‌سرپرست دختر و پسر 13 تا 18 ساکن در مراکز تحت پوشش بهزیستی شهر مشهد بود که با روش سرشماری تعداد 300 نفر انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش عبارت بودند از: مقیاس خطرپذیری نوجوانان ایرانی (IARS)، پرسش‌نامه سنجش صفات پنج گانه شخصیتی (NEO) و پرسش‌نامه سرمایه روان‌شناختی لوتانز (PCQ) . داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی (همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون گام به گام) با نرم افزارهای SPSS-21 تحلیل شدند. نتایج: نتایج نشان داد ویژگی‌های شخصیتی باوجدان‌بودن، توافق‌جویی و روان‌رنجوری (0001/ 0 p < ،206 /0= R2) و از میان مؤلفه‌های سرمایه روان‌شناختی، امیدواری و خوشبینی (0001/ 0 p < ،067 /0= R2). توانستند رفتارهای پرخطر را پیش‌بینی کنند. بحث و نتیجه ‏گیری: با توجه به یافته‌ها، توجه به تفاوت های فردی این نوجوانان و طراحی برنامه‌هایی برای افزایش امید و خوش‌بینی می‌تواند در ارتقای توان مقابله با مشکلات و پیشگیری از بروز رفتارهای پرخطر در این گروه مؤثر باشد.

https://cpap.shahed.ac.ir/article_4832_0a934ecab584f7a4cd0220a7caeccbcc.pdf